الشيخ محمد تقي بهجت

407

جامع المسائل ( فارسي )

كه در يدين و ذراعين و عضدين گذشت از حيث آن كه مستقل در قطع يا ضميمه باشند . چند مسأله استخوانهاى نزديك قلب 1 - در اضلاع ، آن چه در نزديكى قلب است 25 دينار است ، و آن چه در نزديكى بازوها است 10 دينار است . و اين عبارت كه در نص و فتوى مذكور است به عنوان مخالطهء قلب و قرب بازوها خالى از شائبه اجمال نيست لذا در غير متيقن ، احتياط مناسب است . شكسته شدن استخوان نشيمنگاه 2 - اگر شكست استخوان نشيمنگاه كسى را ( كه بعصوص است ) به حدّى كه مالك اخراج غائط نباشد ، يا آن كه زد عجان را كه ما بين خصيتين و فقحة است به حدّى كه مالك بول و غائط نباشد ، در هر كدام از اين دو ، ديه كامله است . ديه شكستن استخوان هر عضوى 3 - در شكستن استخوان از هر عضوى كه مقدّرى دارد ، خمس ديهء آن عضو است ؛ و اگر به سلامت عود كرد بدون عيب در آن چهار خمس ديهء كسر آن است بنا بر مشهور . و احوط صلح است در اوّلى ، و با ملاحظه اكثر از اين مقدار و ارش در دوّمى . و همچنين احوط صلح است بر آن چه مشهور است كه ربع ديهء كسر هر عضوى در موضحهء آن عضو است . كوبيده شدن هر عضوى و در رضّ هر عضوى ( يعنى كوبيدن آن ) ثلث ديه آن عضو است اگر برء حاصل نشد يا حاصل شد با عيب ؛ و اگر بدون عيب ، برء حاصل شد پس در آن چهار خمس ديه رضّ است بنا بر مشهور ؛ و احوط صلح است در هر دو صورت ، با ملاحظه اكثر از ارش و اين مقدار در دوّمى . كندن و جدا شدن استخوان در فكّ و فصل استخوان از عضوى به نحوى كه موجب تعطيل آن باشد ، دو ثلث